میومکتومی (Myomectomy) یک عمل جراحی برای برداشتن فیبروم‌های رحم است، در حالی که خودِ رحم حفظ می‌شود. فیبروم‌ها توده‌های خوش‌خیم عضلانی هستند که در دیواره رحم رشد می‌کنند و ممکن است باعث خونریزی شدید، درد لگنی، فشار روی مثانه یا روده، و گاهی ناباروری شوند.میومکتومی چیست؟
این جراحی بیشتر برای زنانی انجام می‌شود که:
- می‌خواهند رحمشان حفظ شود
- قصد بارداری در آینده دارند
- علائم آزاردهنده ناشی از فیبروم دارند
- درمان دارویی برایشان کافی نبوده است
چه زمانی میومکتومی توصیه می‌شود؟
پزشک ممکن است میومکتومی را در این شرایط پیشنهاد کند:
- خونریزی قاعدگی شدید یا طولانی
- درد یا فشار لگنی
- تکرر ادرار یا یبوست به علت فشار فیبروم
- مشکل در بارداری یا سقط مکرر در برخی موارد
- رشد سریع یا بزرگ شدن فیبروم
- زمانی که فرد تمایل به حفظ رحم دارد
انواع میومکتومی
میومکتومی بسته به اندازه، تعداد و محل فیبروم‌ها به چند روش انجام می‌شود:
1) میومکتومی شکمی (Open/Abdominal Myomectomy)
در این روش با یک برش روی شکم، فیبروم‌ها مستقیماً از رحم خارج می‌شوند.
مزایا: مناسب برای فیبروم‌های بزرگ یا متعدد
معایب: درد و دوره نقاهت بیشتر نسبت به روش‌های کم‌تهاجمی
2) میومکتومی لاپاراسکوپیک
از طریق چند برش کوچک و با دوربین انجام می‌شود.
مزایا: درد کمتر، بهبود سریع‌تر، جای زخم کوچک‌تر
محدودیت: برای همه فیبروم‌ها مناسب نیست، مخصوصاً موارد خیلی بزرگ یا متعدد
3) میومکتومی هیستروسکوپیک
از راه واژن و دهانه رحم انجام می‌شود و برای فیبروم‌هایی است که داخل حفره رحم رشد کرده‌اند.
مزایا: بدون برش شکمی
محدودیت: فقط برای برخی فیبروم‌های خاص مناسب است
4) میومکتومی رباتیک
نوعی جراحی کم‌تهاجمی است که با کمک سیستم رباتیک انجام می‌شود.
مزایا: دقت بالا، دید بهتر جراح
معایب: هزینه بیشتر و دسترسی محدود
آمادگی قبل از عمل
پیش از میومکتومی، پزشک معمولاً این موارد را بررسی می‌کند:
- سونوگرافی یا MRI برای تعیین اندازه و محل فیبروم‌ها
- آزمایش خون برای بررسی کم‌خونی
- ارزیابی وضعیت عمومی سلامت
- در برخی موارد مصرف دارو برای کوچک‌تر شدن فیبروم یا کاهش خونریزی قبل از عمل
روند انجام عمل
بسته به نوع جراحی، بیمار تحت بیهوشی عمومی قرار می‌گیرد. جراح فیبروم‌ها را از رحم جدا می‌کند و سپس دیواره رحم را ترمیم می‌نماید.
مدت زمان عمل به تعداد و اندازه فیبروم‌ها بستگی دارد و می‌تواند از حدود یک تا چند ساعت متغیر باشد.
دوران نقاهت
دوره بهبودی به نوع عمل بستگی دارد:
- لاپاراسکوپی یا هیستروسکوپی: معمولاً چند روز تا دو هفته
- جراحی باز: ممکن است 4 تا 6 هفته یا بیشتر
در این مدت ممکن است بیمار دچار:
- درد خفیف تا متوسط
- خونریزی یا لکه‌بینی
- خستگی
- محدودیت در فعالیت‌های سنگین
باشد.
عوارض احتمالی
مانند هر جراحی دیگر، میومکتومی هم ممکن است عوارضی داشته باشد، از جمله:
- خونریزی
- عفونت
- چسبندگی داخل شکم
- آسیب به اندام‌های اطراف
- بازگشت فیبروم در آینده
- در موارد نادر، نیاز به هیسترکتومی (برداشتن رحم) در صورت خونریزی شدید
آیا بعد از میومکتومی می‌توان باردار شد؟
در بسیاری از موارد بله. یکی از مزایای مهم میومکتومی نسبت به برخی روش‌های دیگر درمان فیبروم، حفظ توانایی باروری است.
با این حال:
- زمان مناسب بارداری بعد از عمل باید با نظر پزشک تعیین شود
- بسته به عمق برش روی رحم، ممکن است زایمان سزارین توصیه شود
- در برخی افراد، باید چند ماه برای ترمیم کامل رحم صبر کرد
آیا فیبروم‌ها بعد از میومکتومی برمی‌گردند؟
بله، احتمال عود فیبروم وجود دارد.
میومکتومی فیبروم‌های موجود را برمی‌دارد، اما مانع تشکیل فیبروم‌های جدید در آینده نمی‌شود. احتمال عود به سن، تعداد فیبروم‌ها و زمینه هورمونی بستگی دارد.
